صورت‌جلسه نشست قضائی

نظر اکثریت

با توجه به مسئله 69 و 70 تحریر الوسیله حضرت امام (ره) در کتاب وقف مبنی بر این‌که هرگاه وقف خراب شود و عنوانش از بین برود در صورت امکان می‌باید از درآمد حاصل از وقف، وقف را احیا نمود، به نظر می‌رسد سؤال فوق دارای فروض مختلفی است. 1. هرگاه تخریب به وسیله متصرف و مستأجر انجام شده باشد متصرف و مستأجر ضامن است و باید تجدید بنا نماید و با هزینه خود تعمیرات را انجام دهد و در این فرض بنا‌ی احداث شده و یا تعمیرات انجام یافته داخل در موقوفه است. 2. هرگاه عین موقوفه خودبه خود خراب شده باشد و یا در اثر مرور زمان نیاز به تعمیرات داشته باشد و مستأجر یا متصرف با قصد این‌که وقف را تجدید‌بنا نماید و یا تعمیرات آن را انجام دهد تا در آتیه هزینه انجام شده را از اجاره‌ای که باید بپردازد کسر نماید در این فرض نیز با توجه به فتوای حضرت امام (ره) اعیان احداثی داخل در موقوفه است. 3. هرگاه مستأجر یا متصرف همان‌طوری‌که در متن سؤال آمده است با هزینه خودش وقف را تجدید بنا نماید و یا در آن تعمیرات اساسی انجام دهد و قصدش هم این نباشد بنای احداثی وقف باشد، اعیان احداث شده وقف نبوده با توجه به مندرجات مواد 503 و 504 قانون مدنی و مستفاد از ملاک آن چنان‌چه با متولی یا واقف مصالحه نماید داخل در عین موقوفه خواهد شد والا چون با هزینه شخصی آن را انجام داده؛ مربوط به خودش است چنان‌چه متولی وقف اجازه ندهد باید قلع و قمع کند.