صورت‌جلسه نشست قضائی

نظر اکثریت

اخذ وسیله تحصیل وجه مانند چک و سفته در صورتی موجب تحقق ربا می گردد که اولاً وجه مندرج در آن بیش از اصل وجه دریافتی توسط شاکی باشد، ثانیاً چک و یا سفته الزاماً باید وصول شود؛ چرا که ماده 595 قانون تعزیرات سال 1375 ملاک و مبنای جزای نقدی را معادل مال مورد ربا قرار داده است؛ همچنین رد اضافه به صاحب مال را پیش بینی کرده است؛ که جزای نقدی و رد اضافه مستلزم وصول وجه چک و یا سفته می باشد؛ چرا که احتمال دارد وجه چک به دلایلی نظیر ورشکستگی و یا فوت شاکی وصول نگردد و محکومیت متهم به جزای نقدی و رد اضافه بر خلاف عدالت کیفری می باشد. لذا در صورت عدم وصول وجه چک یا سفته جرم ربا محقق نمی شود . نظریات مشورتی شماره 7/4/88 مورخ 88/05/21 و 7/2/46 مورخ 83/3/28 مؤید این نظر است. لیکن عمل انجام شده شروع به جرم ربا می باشد و از این جهت قابل مجازات است .