صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
مطابق ماده 109 لایحه قانونی اصلاحی قسمتی از قانون تجارت مصوب 1347 مدّت مدیریت مدیران در اساسنامه معین می شود لیکن این مدّت از دو سال تجاوز نخواهد کرد و به موجب ماده 136 لایحه قانونی مذکور در صورت انقضاء مدّت مدیریت مدیران تا زمان انتخاب مدیران جدید، مدیران سابق کماکان مسئول امور شرکت و اداره آن خواهند بود. آیا حکم مقرّر در ماده 136 فوق الذکر (بر فرض پذیرش اطلاق آن) شامل مدیر عامل شرکت نیز می شود یا صرفاً ناظر به هیئت مدیره است؟ به بیان دیگر در صورت طرح دعوا از سوی مدیر عامل پس از انقضای مدّت مدیریت وی آیا می توان وی را مشمول حکم مقرّر در ماده 136 لایحه اصلاحی و دارای سمت دانست؟
نظر هیئت عالی
با توجه به اطلاق ماده 136 لایحه قانونی اصلاحی قسمتی از قانون تجارت و با عنایت به قسمت اخیر ماده 125 همان لایحه قانونی حکم مندرج در ماده 136 قانون اشاره شده قابل تسری به مدیرعامل میباشد.
نظر اکثریت
آنچه در ماده 109 و 136 لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت مصوب 1347 آمده است، اختصاص به هیئت مدیره شرکت داشته و از مدیر عامل منصرف است چرا که قانونگذار در تمام مواردی که خواسته مدیر عامل را شامل احکام مربوط به مدیران بداند به آن تصریح نموده است و در کنار کلمه اعضای هیئت مدیره از مدیر عامل نیز یاد شده است به عنوان نمونه می توان به مواد 129 و 132 و 133 و 135 لایحه اشاره کرد. لذا می توان این گونه نتیجه گرفت که از نظر قانونگذار مدیر عامل غیر از هیئت مدیره است و هر زمان که برای وی اختیار یا تکلیفی پیش بینی شده است، در قانون به آن تصریح شده است و در ما نحن فیه نیز اگر نظر قانونگذار بر این بود که حکم مقرّر در ماده، به مدیر عامل نیز سرایت پیدا کند، همانند مواد پیش گفته به آن تصریح می نمود. بر این اساس نمی توان حکم مندرج در ماده 136 لایحه را به مدیر عامل تسرّی داد و نامبرده پس از انقضای مدّت مدیریت فاقد سمت تلقی شده و دعوای وی محکوم به رد خواهد بود.
نظر اقلیت
با توجه به مقرّرات ماده 124 لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت مصوب 1347، مدیر عامل از طرف هیأت مدیره با تعیین حدود اختیارات و مدّت تصدی و حقالزحمه معرفی میشود و چنانچه مدیر عامل عضو هیأت مدیره نیز باشد، دوره مدیریت عاملی او از مدّت عضویت او در هیأت مدیره بیشتر نخواهد بود. با توجه به جمله اخیر و عنایت به تبصره ذیل این ماده، مدیر عامل تا زمانیکه عزل نشده و یا مدّت تصدی او در سمت مدیر عامل پایان نیافته است، در حدود اختیاراتی که طبق ماده 125 این لایحه قانونی به او تفویض شده، نماینده شرکت محسوب و از طرف شرکت امضاء میکند و از آنجا که طبق ماده 128 این لایحه قانونی، صرفاً نام و مشخصات و حدود اختیارات مدیر عامل با ارسال نسخهای از صورتجلسه هیأت مدیره جهت انتشار آگهی در روزنامه رسمی فرستاده می شود و مدّت تصدی مدیر عامل ذکر نمی شود، لذا تا زمانی که مدیر عامل از سمت خود عزل نشده و یا مدّتی که از طرف هیأت مدیره تعیین شده پایان نیافته باشد، صرف سپری شدن دو سال موضوع ماده 128 لایحه قانونی یاد شده موجب سلب سمت مدیر عامل نخواهد بود و او می تواند به نام شرکت دفاع یا طرح دعوی کند. چراکه مدیر عامل بر اساس حکم مقرّر در ماده 125 لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت، در حقیقت کارگزار هیئت مدیره است و اختیار خود را از ایشان می گیرد و وقتی قانونگذار به هیئت مدیره این اختیار را داده است، بدیهی است که کارگزار ایشان نیز از این اختیار برخوردار خواهد بود.
مبحث
مستندات قانونی
ماده 124 لایحه اصلاح قسمتی از قانون تجارت مصوب 1347 | ماده 125 لایحه اصلاح قسمتی از قانون تجارت مصوب 1347 | ماده 128 لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت