صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
در خصوص بزه انتقال مال غیر و موارد مشابه مالک«مالباخته» علیه انتقال دهنده «فرض فروشنده مال غیر» اقدام به طرح شکایت در دادسرا مینماید. با توجه به عمومی بودن جرم و نظر به غیر قابل تجزیه بودن عمل انتقال دهنده«فرض فروشنده» و انتقال گیرنده«فرض خریدار»، آیا مقام تعقیب و یا تحقیق تکلیف به احضار انتقال گیرنده«خریدار» جهت بررسی و تحقیق علم و یا جهل وی دارد یا خیر؟ آیا نباید در خصوص جرایمی که لزوماً با رفتار دو نفر قابلیت تحقق دارد هردو نفر را از منظر حقوق کیفری تحت تعقیب قرار داد؟ پاسخ مستدل و با ذکر مستندات و مواد قانونی باشد.
نظر هیئت عالی
با توجه به این که بزه موضوع سؤال از زمره جرائمی که محتاج شکایت بزه دیده باشد خارج است، لهذا تعقیب انتقال گیرنده متوقف بر شکایت شاکی خصوصی نیست. نتیجتاً نظریه اقلیت در خور تأیید و تسجیل است.
نظر اکثریت
پاسخ موضوع سؤال همانند کشف جرم جدید مرتبط و غیر مرتبط میباشد که در ما نحن و فیه اگر دلیلی بر علم انتقال گیرنده با توجه به تحقیقات صورت گرفته وجود داشته باشد، با عنایت به این که جرم مرتبط میباشد بدون ارجاع، مقام رسیدگی کننده میتواند اقدام نماید و اگر دلیلی بر علم انتقال گیرنده نباشد جرم جدید کشف نشده و مقام قضایی تکلیفی به احضار وی در این خصوص ندارد. در ادامه بیان میدارند به دلیل اینکه تعقیب کیفری انتقال گیرنده مستلزم اثبات علم وی به مستحقالغیر بودن است، لذا لزومی به تعقیب همزمان هر دو نفر نمیباشد و صرفاً انتقال دهنده مورد تعقیب قرار میگیرد مگر اینکه قراینی مبنی بر علم انتقال گیرنده نیز باشد.
نظر اقلیت
در فرض سؤال فروشنده و خریدار مال غیر را داریم و این جرم با وجود دو نفر قابلیت وقوع و ارتکاب را دارد، اگر انتقال گیرنده عالم در حین معامله عالم به عدم مالکیت انتقال دهنده باشد قرار جلب به دادرسی و اگر عالم نباشد قرار منع تعقیب صادر میگردد و بر اساس قانون انتقال مال غیر قاضی موظف است به موضوع انتقال دهنده و انتقال گیرنده که این بزه با رفتار ایشان قابلیت تحقق دارد رسیدگی نماید و مقام تحقیق در صورت علم به اگاهی انتقال گیرنده ایشان را احضار نماید.
مستندات قانونی
ماده 1 قانون انتقال مال غیر مصوب 1308/01/05