صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
شخص الف دادخواستی تحت عنوان اعلام فسخ معامله به طرفیت شخص ب مطرح نموده است. آیا در صورت عدم ارسال اظهارنامه سابق بر دادخواست تقدیمی دادگاه میبایست قرار عدم استماع خواهان صادر نماید؟
نظر هیئت عالی
همانطوریکه ماده 159 قانون آئین دادرسی مدنی مقرر داشته هر کس « میتواند قبل از تقدیم دادخواست حق خود را به وسیله اظهارنامه از دیگری مطالبه نماید ...» معالوصف دردعوی فسخ خواهان صرفاً اختیار دارد و قبل از طرح دعوی فسخ، با اظهارنامه اعلام فسخ نماید. در نتیجه در صورتی که بدون ارسال اظهارنامه دعوی فسخ مطرح شود قابلیت استماع و رسیدگی دارد. و نظر اکثریت مورد تأیید است.
نظر اکثریت
مطابق ماده ۱۵۶ قانون آیین دادرسی مدنی مصوب ۱۳۷۹ «هرکسی میتواند قبل از تقدیم دادخواست حق خود را به وسیله اظهارنامه از دیگری مطالبه نماید؛ مشروط بر اینکه موعد مطالبه رسیده باشد. به طور کلی هر کسی حق دارد اظهاراتی را که راجع به معاملات و تعهدات خود با دیگری است و بخواهد به طور رسمی به اطلاع وی برساند ضمن اظهارنامه به طرف ابلاغ نماید» با توجه به صدر ماده مذکور، اختیاری بودن ارسال اظهارنامه استنباط میشود؛ بنابراین موجبی برای صدور قرار عدم استماع دعوی خواهان وجود ندارد.
نظر اقلیت
مطابق ماده ۴۴۹ قانون مدنی: «فسخ به هر لفظ یا فعلی که دلالت بر آن نماید حاصل میشود» از این ماده استنباط میشود که فسخ معامله ابتدا میبایست به طرف معامله اعلام شود؛ بنابراین ضرورت دارد که ابتدا به وسیله ارسال اظهارنامه فسخ معامله به طرف دیگر اعلام شود؛ در صورتی که چنین اظهارنامهای ضمیمه پرونده نباشد، دادگاه میبایست مطابق ماده ۲ قانون آیین دادرسی مدنی قرار عدم استماع دعوی خواهان را صادر نماید.
مستندات قانونی
ماده 156 قانون آیین دادرسی مدنی | ماده 2 قانون آیین دادرسی مدنی | ماده 449 قانون مدنی