صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
مسئولیت کیفری و حقوقی اشخاص که بدون ضرورت و بدون مجوز اقدام به اعمال جراحی از جمله تراشیدن ریش و کاشت ناخن میکند و به جهت قصور ایشان صدمه یا جنایتی به مجنیعلیه وارد میشود؛ چگونه است؟ نحوه اثبات قصور از سوی اشخاص مزبور به چه صورت است؟
نظر هیئت عالی
درصورتی که اعمال انجام شده از نوع پزشکی و حِرف آن محسوب شود مشمول ماده 3 قانون مربوط به امور پزشکی و دارویی و مواد خوردنی و آشامیدنی میشود و از نظر صدمات نیز تابع دیات مقرر در قانون مجازات اسلامی خواهد بود. نداشتن مجوز (پروانه کار) دلیل بر عدم تخصص و مهارت است و شخص نمیتواند ادعای مهارت کند و از سوی دیگر رعایت نظامات (اخذ پروانه) را هم نکرده؛ لذا تقصیر وی محرز است. در بیان تقصیر «عدم رعایت نظامات قانونی و از جمله عدم اخذ پروانه طبابت» امری متفاوت از عدم مهارت میباشد و چه بسا پزشک پروانه دارد ولی مهارت ندارد. همچنین در فرض پرسش با توجه به غیرقانونی بودن رفتار متهم، اقدام بیمار در اذن به متهم در جراحی رافع مسئولیت کیفری و مدنی متهم نمیباشد؛ زیرا در قوانین و مقررات آمره، توافق خلاف قانون فاقد اثر میباشد.
نظر اکثریت
چون عمل مرتکب بدون مجوز میباشد مقصر در آن مستتر است و چنانچه بدون مجوز اقدام به کاشت ناخن کرده به اتهام مداخله در امر پزشکی قابل تعقیب است و تقصیر و میزان قصور وی با ارجاع امر به اهل خبره و پزشکی قانونی قابل تشخیص است و مرتکب دارای مسئولیت کیفری و حقوقی است. (مطابق مواد 1 و 2 قانون مسئولیت مدنی)
نظر اقلیت
اگر عمل انجام شده ضرورت نداشته چون شاکی کار حرام کرده است مورد حمایت قانون و شرع نمیباشد و درواقع اقدام علیه خود کرده و مرتکب هیچ مسئولیت کیفری و حقوقی ندارد؛ بنابراین بحث اثبات هم در این خصوص منتفی میباشد.
مبحث
مستندات قانونی
ماده 3 قانون مواد خوردنی و آشامیدنی و آرایشی و بهداشتی | مواد 1 و 2 قانون مسئولیت مدنی