صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
رأی محکومیت زوجه به تمکین در رسیدگی به دعوای نفقه زوجه تا چه میزان مؤثر است و آیا اگر تاریخ صدور رأی برای چندین ماه قبل باشد، باز مؤثر در رسیدگی به دعوای نفقه میباشد؟ اگر حین رسیدگی به دعوای نفقه زوجه، زوج اقدام به طرح دعوای تمکین نماید، آیا میتوان قرار اناطه صادر نمود؟ در صورت صدور رأی نفقه برای آتیه و سپس صدور رأی تمکین و در مرحله اجرا حکم نفقه، آیا میتوان از اجرای حکم جلوگیری به عمل آورد و یا اینکه طبق مواد 2 و 27 قانون اجرا دادنامه اجرا میگردد مگر اینکه رأی سابق نقض گردد؟
نظر هیئت عالی
در فرض سؤال نظریه اتفاقی قضات همدان مطلوب و مورد تائید هیأت عالی است.
نظر اتفاقی
در صورت طرح دعوای تمکین توسط زوج در محاکم خانواده بهتر است پرونده نفقه تا مشخص شدن نتیجه دعوای تمکین در وقت احتیاطی باشد، زیرا که نتیجه دعوی تمکین مؤثر در رسیدگی دعوای نفقه میباشد. در این صورت رسیدگی به ادعای تمکین و عدم تمکین عبث خواهد بود و حتی اگر در مهلت تجدیدنظرخواهی دادنامه نفقه زوجه، رأی تمکین الزام تمکین زوجه صادر شود مرجع تجدیدنظر موظف به احراز تاریخ نشوز زوجه میباشد تا تصمیم صحیح را اتخاذ نماید؛ در این صورت توقف پرونده با تعیین وقت احتیاطی درست است بدون صدور قرار اناطه. صرف طرح دعوای تمکین دلالت بر ترک تمکین زوجه ندارد و همچنین دلالت بر استنکاف زوج بر پرداخت نفقه نمیکند. در قانون به صراحت در خصوص دعوایی به نام تمکین و اجرای آن و غیره مطلبی بیاننشده است. میتوان با قرار اناطه اقدام به توقف رسیدگی به دعوای نفقه نمود. آیا تعیین نفقه آینده را برای زوجه میتوان تعیین نمود؟ ماده 47 قانون حمایت خانواده در خصوص نفقه عده و طلاق میباشد و حتی گفته میشود که این ماده در خصوص نحوه صدور اجرا برای مواردی است که میتوان نفقه آینده را تعیین نمود. تکلیف در مرحله اجرا نسبت به آینده باعث توقف اجرا میشود و منظور از دستور در ماده 47، همین دادنامهی تمکین است که در قالب رأی صادر میشود؛ هیچ دادگاهی با رأی تمکین اقدام به صدور دستور صریح مبنی بر توقف اجرا و مسئول نفقه آینده در دعوای نفقه نمیکند.
مستندات قانونی
ماده 108 قانون آیین دادرسی مدنی | ماده 11 قانون حمایت از خانواده | ماده 1206 قانون مدنی | ماده 124 قانون اجرای احکام مدنی | ماده 25 قانون اجرای احکام مدنی | ماده 2 قانون اجرای احکام مدنی | ماده 47 قانون حمایت خانواده مصوب 1391