صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
پس از عقد نکاح، زوج یک رأس گاو به زوجه خویش تقدیم میکند البته شرط میکند که مدت سه سال از نمائات متصل آن، خود وخانواده اش (خانواده زوج) استفاده کنند. پس از یک سال و اندی حیوان یاد شده زاد و ولد میکند. قبل از اینکه مدت سه سال پایان پذیرد، زوج با مراجعه به دادگاه و تقدیم دادخواست به خواسته گواهی عدم امکان سازش رأی قطعی را اخذ و صیغه طلاق نیز اجرا میشود اکنون زوج با تقدیم دادخواست مطالبه یک رأس گاو و گوساله آن را مینماید. با استدلال و استفاده پاسخ دهید، چنانچه شما قاضی این پرونده باشید چه حکمی را صادر میکنید؟
نظر هیئت عالی
در فرض سؤال، با توجه به اینکه قبل از انقضای مهلت سه سال شرط ضمن العقد یا شرط جداگانه، بین طرفین مفارقت ایجاد شده و صیغه طلاق جاری شده و به همین اعتبار زوج رجوع از هبه نموده است، با وجود بقای عین و رجوع زوج به عین مرهوبه، استرداد آن بلامانع است اما گوسالههای زاده شده در مهلت از گاو مرهوبه، چون نمای منفصل بوده لذا در صورت رجوع زوج، نمای منفصل (گوساله) به زوجه تعلق داشته و قابل استرداد نیست.
نظر اکثریت
تقدیم کردن گاو، مصداق هبه در قانونی مدنی است و این نوع هبه. هبه قابل رجوع است. لذا زوج میتواند گاو را پس بگیرد. (ماده 803 قانون مدنی) اما گوساله به عنوان منفصل قابل مطالبه نیست زیرا در زمان ملکیت واهب به وجود آمده است و مطابق ماده 804 قانون مدنی نمای منفصل در صورت رجوع واهب مال متهب خواهد بود.
نظر اقلیت
چون شـرط در مورد نمائات متصل بوده است، مفهوم مخالف جمله اقتضا میکند که زوج حق مطالبه گاو و گوساله را نخواهد داشت.