صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
چنانچه متهم مبادرت به تغییر و جعل شماره شاسی خودرو نموده و سپس با علم به آن و عدم ذکر آن به شاکی مبادرت به انتقال آن نماید و از این طریق وجوهی را از شاکی (در مقابل خودرو مذکور) تحصیل نماید آیا مرتکب کلاهبرداری شده است؟
نظر هیئت عالی
تغییر شماره شاسی خودرو در ماده 720 ق.م.ا مصوب 1375 جرم انگاری شده است و در جرم بودن این رفتار بر اساس آن ماده، شبههای وجود ندارد ولیکن در فرض سوال، علاوه بر رفتار مجرمانه فوق، رفتار مجرمانه دیگری نیز تحت عنوان کلاهبرداری صورت گرفته است یعنی فروشنده با قلب حقیقت، ماشین معیوب را به عنوان ماشین سالم معرفی کرده و از این طریق پولی به دست آورده است و این مصداق بارز کلاهبرداری است در نتیجه در فرض سوال دو رفتار مجرمانه مادی صورت گرفته که هر کدام مجازات خاص خودش را دارد. ضمناً از سال 1399 به بعد ماده 134 ق.م.ا هیچگونه تبصرهای ندارد. لذا با شرح فوق نظر اقلیت مورد تایید اعضای محترم هیات عالی میباشد.
نظر اکثریت
با عنایت به اینکه وجه و مال مورد ادعا شاکی در مقابل فروش خودرو بوده است و خودرو نیز متقلبانه نبوده که متهم با توسل به آن وجه شاکی را برده باشد، بلکه صرفاً شماره شاسی خودرو مورد تغییر واقع شده است که آن هم به عنوان اتهامی خاص در ماده 720 قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات ذکر شده است لذا کلاهبرداری محقق نیست و به عبارت دیگر تحصیل وجه مورد ادعا شاکی در نتیجه فروش خودرو بوده است و جعل شاسی خودرو نمیتواند به عنوان مانور متقلبانه لازم جهت تحقق کلاهبرداری در موضوع فوق باشد.
نظر اقلیت
با عنایت به اینکه متهم مبادرت به تغییر دادن و جعل شماره شاسی خودرو نموده و سپس با قلب حقیقت آن را به عنوان خودرو سالم معرفی و در مقابل آن وجه (مال) شاکی را برده است (و در مقابل خودرو سالم این وجه قرار داده شده است). لذا متهم با توسل به تقلب مبادرت به بردن وجه مذکور نموده است و چنین عملیاتی کلاهبرداری میباشد.
مبحث
کلمات کلیدی
مستندات قانونی
ماده 1 قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشا اختلاس وکلاهبرداری | ماده 720 قانون مجازات اسلامی