صورت‌جلسه نشست قضائی

کد نشست:۱۳۹۹-۶۸۴۰
برگزار شده توسط:استان تهران/ شهر تهران
تاریخ برگزاری:۱۳۹۷/۱۱/۰۸
موضوع:جرم انگاری دریافت گواهینامه با پرداخت پول به مأمور

پرسش

اگر کسی فاقد شرایط دریافت گواهینامه یا تصدیق نامه باشد لیکن در قبال پرداخت مبلغی به مأمور صلاحیت دار موفق به دریافت گواهینامه یا تصدیق نامه مذکور گردد آیا مدارک اخذ شده جعلی و استفاده از سند مجعول محسوب است؟ در غیر این صورت مامور مربوطه و دریافت کننده مدارک یاد شده تحت چه عنوان جزایی قابل تعقیب خواهند بود و اگر در چنین حالتی فرد مرتکب بی احتیاطی در رانندگی منجر به صدمه بدنی گردد واجد گواهینامه محسوب می گردد یا فاقد گواهینامه؟

نظر هیئت عالی

همانگونه که در نظریه اکثریت آمده موضوع از مصادیق جعل خارج است، پرداخت وجه هم از حیث جزایی دادن رشوه محسوب می شود. نظریه اکثریت در حد استنتاج مورد تأیید است.

نظر اکثریت

با عنایت به اینکه ماده ۷۲۵ قانون مجازات اسلامی صراحتاً تکلیف را مشخص نموده و مشمول عنوان جزایی خاص نموده. بنابراین موضوع مشمول ماده ۷۲۵ قانون مذکور می‌گردد و در فرض سوال بزه جعل و استفاده از سند مجعول موضوعیت ندارد. زیرا توسط مقام صلاحیتدار یعنی مقامی که اجازه داشته این سند را تنظیم کند اقدام گردیده و در اختیار شخص قرار گرفته است. بنابراین نه بحث جعل می تواند مطرح باشد و نه بحث استفاده از سند مجعول و اگر برای اخذ گواهینامه وجهی نیز به مأمور دولت پرداخت شده باشد، علاوه بر شمول این ماده شامل ارتکاب بزه پرداخت رشوه و اخذ رشوه نیز خواهد شد و در خصوص گواهینامه نیز با توجه به اینکه چنین گواهینامه ای اساساً فاقد اعتبار و باطل می باشد به نظر باید بین مفهوم باطل و ابطال تفکیک نمود و این گواهینامه اساساً باطل و رانندگی بدون گواهینامه محسوب می گردد. البته می‌توان قائل به این موضوع هم بود که چنانچه زمان تصادف بعد از صدور حکم دادگاه مبنی بر ابطال گواهینامه باشد بدون گواهینامه محسوب می شود و چنانچه قبل از صدور حکم دادگاه مبنی بر ابطال گواهینامه باشد از آنجایی که گواهینامه توسط مامور صلاحیت دار صادر گردیده گواهینامه ی واجد اعتبار باشد و فاقد گواهینامه محسوب نمی گردد.

نظر اقلیت

مطابق ماده ۵۳۴ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) موضوع سوال مشمول جعل معنوی می گردد. زیرا در جعل معنوی عملیات مادی صورت نمی‌گیرد بلکه مطابق ماده ۵۳۴ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) و مأمور صلاحیتدار امر باطلی را صحیح یا صحیحی را باطل جلوه می‌دهد... و در فرض سوال هم، مأمور بدون رعایت مقررات، امر باطلی (عدم مهارت راننده) را به صورت صحیح جلوه داده و موضوع از مصادیق جعل مفادی ( معنوی) می باشد. لذا مأمور صادر کننده گواهینامه مشمول مجازات مندرج در ماده مذکور و دارنده چنین گواهینامه ای که با علم و اطلاع استفاده کرده به عنوان استفاده کننده از سند مجعول قابل تعقیب خواهد بود. ضمن اینکه اگر توأم با پرداخت وجه به مامور بوده باشد تحت عنوان راشی و مرتشی هم قابل تعقیب خواهد بود و گواهینامه نیز جعلی و باطل و رانندگی فاقد گواهینامه محسوب خواهد شد.

مبحث

کلمات کلیدی

مستندات قانونی

ماده 534 قانون تعزیرات و مجازت های بازدارنده مصوب 1375 | ماده 725 قانون تعزیرات و مجازات های بازدارنده 1375

جرم انگاری دریافت گواهینامه با پرداخت پول به مأمور | نشست قضایی | قضا