صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
آیا استخوان بینی، عضو محسوب میشود؟ آیا ضارب شکستگی استخوان بینی، یعنی متهم را میتوان مستندا به ماده 614 قانون مجازات اسلامی 1375 از نظر جنبه عمومی به مجازات درجه 6 محکوم نمود؟
نظر هیئت عالی
با توجه به مواد قانونی ذیل مبحث سوم از فصل سوم از بخش دوم از کتاب چهارم (دیات) قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 "بینی" عضو محسوب میشود و حسب ماده 614 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375 "شکستن عضو" که شامل شکستن استخوان بینی نیز میگردد در جنایات عمدی با رعایت شرایط مقرر در ماده قانونی اخیرالذکر علاوه بر دیه مستوجب تعزیر نیز میباشد.
نظر اکثریت
با توجه به اینکه استخوان بینی عرفاً عضو محسوب میشود و دلیل قانونی بر تعریف عضو وجود ندارد و از طرفی با توجه به اینکه استخوان بینی دارای دیه مقدر است؛ (رأی وحدت رویه 761 و ماده 593 قانون مجازات اسلامی 1392) پس عضو بوده و شکستگی آن مشمول مجازات درجه 6 ماده 614 قانون مجازات اسلامی 1375 میشود.
نظر اقلیت
با توجه به اینکه عضو در قانون مجازات اسلامی اعم از 1375 و 1392 تعریف نشده است و طبق قاعده "درأ" مجازات نمودن افراد در حالت تردید و شبهه نفی شده است و از طرفی امکان رفع تردید با استعلام از پزشکی قانونی وجود دارد، چارهای نیست که در خصوص اینکه آیا استخوان بینی عضو محسوب میشود یا خیر از پزشکی قانونی استعلام نماییم؛ اگر پزشکی قانونی بیان نمودند که استخوان بینی عضو است طبق ماده 614 قانون مجازات اسلامی 1375 رفتار میشود (هم حکم به دیه و هم حکم به مجازات) در غیر این صورت (اگر پزشکی قانونی بیان نمودند که استخوان بینی عضو نیست) فقط حکم به دیه میشود نه مجازات درجه شش، بیان شده ماده 614 قانون مجازات اسلامی 1375