صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
شخصی شکایتی با موضوع سرقت مطرح کرده و دادیار دادسرا به علت عدم احراز وقوع سرقت قرار منع تعقیب صادر کرده اما دادگاه با تغییر عنوان به خیانت در امانت، قرار را نقض و نهایتاً حکم محکومیت صادر کرده است. اکنون محکومله دعوایی برای مطالبه خسارت یا استرداد اموال مطرح نموده و دادیار سابق، به عنوان دادرس دادگاه حقوقی منصوب شده است. آیا دادرس فعلی میتواند در این خصوص اظهار نظر نماید یا اینکه به دلیل اظهار نظر قبلی، باید قرار امتناع از رسیدگی صادر کند؟
نظر هیئت عالی
نظریه اداره حقوقی به شماره 7/99/131 مورخ 99/3/12 به شرح زیر مورد تأیید هیأت عالی است. هرچند صدور قرار منع تعقیب اظهارنظر ماهیتی است لیکن؛ آنچه باعث رد دادرس برابر بند "د" ماده 91 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی است اظهارنظر ماهیتی قبلی راجعبه همان دعواست. بنابراین؛ با لحاظ اینکه موارد رد دادرس حصری است، هرگاه موضوع دعوا تغییر کند گرچه مرتبط با موضوع قبلی باشد، از جهات رد محسوب نمیشود.
نظر اکثریت
با توجه به اینکه در پرونده سرقت موضوع استرداد مال نیز وفق ماده 667 کتاب تعزیرات قانون مجازات اسلامی مطرح است، رسیدگی دادیار به موضوع سرقت در حقیقت رسیدگی به موضوع استرداد مال را نیز در بر دارد و لذا وقتی ایشان وقوع سرقت را احراز ننموده در حقیقت با صدور قرار منع تعقیب، امکان استرداد مال را نیز منتفی دانسته و این به معنی اظهار نظر ماهیتی در این خصوص است و بدیهی است اکنون نیز که آن مقام، دادرس دادگاه حقوقی شده، نظر او در مورد رد مال مشخص است. لذا باید از رسیدگی امتناع نماید.
مبحث
مستندات قانونی
ماده 667 قانون مجازات اسلامی کتاب پنجم تعزیرات | ماده 674 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 | ماده 91 قانون آیین دادرسی مدنی