صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
چنانچه مرجع نخستین، بدون صدور قرار قبولی واخواهی خارج از مهلت، وارد رسیدگی شده و رأی صادر نموده باشد، آیا رأی تجدیدنظرخواسته به این جهت قابل نقض میباشد؟
نظر هیئت عالی
در فرض سؤال، اگر دادگاه نخستین بدون صدور قرار قبولی واخواهی، مبادرت به رسیدگی و اصدار رأی نماید، رأی دادگاه بدوی ازاینجهت قابل نقض نیست؛ لذا نظریه اکثریت مورد تائید هیأت عالی است.
نظر اکثریت
اگرچه مرجع رسیدگی کننده به واخواهی مکلف بوده که بدواً در خصوص پذیرش یا رد واخواهی خارج از مهلت اتخاذ تصمیم نماید و در صورت پذیرش واخواهی خارج از مهلت و صدور قرار قبولی واخواهی اقدام به رسیدگی و صدور رأی نماید، لیکن چنانچه مرجع نخستین بدون صدور قرار قبولی واخواهی، وارد رسیدگی شده باشد و اقدام به اصدار رأی نیز نموده باشد، این رأی به این جهت قابل نقض نمیباشد؛ اولاً؛ قانون جهات تجدیدنظر را ذکر کرده و این موضوع جزء جهات تجدیدنظرخواهی نیست. ثانیاً؛ ضمانت اجرایی برای این اقدام در قانون ذکر نشده است. ثالثاً؛ ورود مرجع نخستین به رسیدگی به منزله پذیرش واخواهی تلقی میشود.
نظر اقلیت
نظر به آنکه قانونگذار در ماده 306 قانون آیین دادرسی مدنی، محاکم را مکلف به صدور قرار قبولی دادخواست واخواهی خارج از مهلت در فرض پذیرش عذر واخواه نموده است و ازآنجاکه بدون صدور این قرار، رسیدگی به واخواهی جهت و سبب قانونی نداشته است، لذا مرجع تجدیدنظر میبایست ضمن نقض رأی واخواسته، پرونده را به مرجع نخستین ارسال تا بدواً در خصوص پذیرش یا عدم پذیرش دادخواست واخواهی اتخاذ تصمیم نماید و در صورت پذیرش، پس از دور قرار قبولی دادخواست واخواهی، مجدداً رسیدگی نموده و اقدام به اتخاذ تصمیم نماید.
مبحث
مستندات قانونی
ماده 306 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب ( در امور مدنی)