صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
زن و شوهری بیست سال زندگی مشترک داشته¬اند و زوجه به مدت شش¬ماه از زوج تمکین نکرده و زوج عدم تمکین زوجه را در دادگاه ثابت و سپس دادخواست طلاق داده است و به علت عدم تمکین زوجه، وی را مستحق دریافت اجرت¬المثل نمی¬داند. آیا حق دریافت اجرتالمثل زوجه برای تمام ایام زندگی از وی سلب خواهد شد یا اینکه صرفاً برای مدتی که از شوهرش تمکین نکرده است؟
نظر هیئت عالی
با توجه به فلسفه وضع تبصره ذیل ماده 336 قانون مدنی که با وجود اطلاق و عموم ماده 336 قانون مدنی تصویب شده است (مصوبه مجمع تشخیص مصلحت نظام 23/10/1385) نظر اقلیت که منطبق با تبصره مزبور است تأیید میشود.
نظر اکثریت
قسمت اخیر تبصره 6 ماده واحده قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق مصوب 1371 شرط استحقاق زوجه به دریافت اجرتالمثل را عدم درخواست طلاق از زوجه و مبتنی نبودن تقاضای طلاق به تخلف زن از وظایف همسری یا سوءاخلاق و رفتار وی اعلام کرده است. در این مورد نیز علت درخواست طلاق از جانب زوج، تخلف زن از وظایف همسری است؛ لذا شرایط مقرر در ماده واحده برای پرداخت اجرت¬المثل موجود نیست. اگر زوجه از زوج تمکین نکند و زوج هم عدم تمکین زوجه را در دادگاه ثابت کند و پس از آن اقدام به طلاق زوجه نماید، زوجه نمی¬تواند در ضمن صدور گواهی عدم امکان سازش، درخواست اجرت¬المثل کند؛ هر چند که مدت زیادی با زوج زندگی مشترک داشته باشد.
نظر اقلیت
به موجب تبصره ماده 336 قانون مدنی چنانچه زوجه کارهایی را که شرعاً به عهده وی نبوده و عرفاً برای آن کار اجرت-المثل باشد به دستور زوج و با عدم قصد تبرع انجام داده باشد و برای دادگاه نیز ثابت شود؛ دادگاه حکم به پرداخت آن می¬کند. لذا اگر زوجهای به مدت بیست سال با زوج زندگی مشترک داشته باشد، در هنگام صدور گواهی عدم امکام سازش، زوجه می¬تواند تقاضای اجرت¬المثل کند و دادگاه باید برای ایامی که زوجه از زوج تمکین می¬کرد و با وجود شرایط دیگر مقرر در ماده پیش¬گفته شده حکم به پرداخت اجرت¬المثل کند؛ هر چند که زوجه برای مدتی از زوج تمکین نکرده است. این عدم تمکین استحقاق ایشان را برای مطالبه اجرت¬المثل دورانی که از شوهرش تمکین می¬کرد از بین نمی¬برد و فقط برای مدتی که تمکین نکرده است، حق دریافت اجرت¬المثل را ندارد.
مبحث
مستندات قانونی
* قانون مدنی