صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
در پروندهای به متهم تفهیم اتهام شده است، لیکن با توجه به دفاعیات متهم و لزوم انجام تحقیقات بیشتر قرار تأمین کیفری صادر نمیگردد. پس از انجام تحقیقات بیشتر، متهم جهت دفاع از اتهام انتسابی احضار لیکن حضور نمییابد و برگ جلب وی صادر میگردد. متهم در وقت کشیک دستگیر و نزد قاضی کشیک اعزام میگردد. قاضی کشیک با این استدلال که سابقاً تفهیم اتهام شده بوده است، بدون تفهیم اتهام قرار تأمین کیفری صادر مینماید. با توجه به مراتب توصیفی؛ اولاً؛ آیا استدلال قاضی کشیک در عدم تفهیم اتهام صحیح بوده است یا خیر؟ ثانیاً؛ چنانچه عقیده بر این باشد که میبایست قاضی کشیک تفهیم اتهام مینمود، حال که قاضی کشیک تفهیم اتهام ننموده، آیا لازم است مجدداً به متهم تفهیم اتهام نمود یا خیر و تکلیف قرار تأمین کیفری و قرار قبولی تأمین صادره از قاضی کشیک چیست؟
نظر هیئت عالی
نظر اکثریت تا آنجا که ضرورت تفهیم ادله جدید را بیان کرده مورد تائید است؛ اما نمیتوان قرار تأمین صادره را بیاعتبار دانست و قاضی شعبه علیرغم وجود قرار تأمین در پرونده نمیتواند قرار تأمین دیگری به صورت ابتدایی و بدون لحاظ قرار قاضی کشیک صادر نماید، هرچند قاضی کشیک تخلف کرده باشد. قاضی شعبه میتواند قرار را در صورت لزوم مطابق مقررات قانونی تبدیل نماید یا تخفیف دهد یا تشدید کند. تفهیم اتهام یکبار است و در هر مرحله از تحقیقات نباید تکرار شود.
نظر اکثریت
هرچند که قاضی شعبه تفهیم اتهام نموده بوده است، لیکن به لحاظ فقد ادله کافی جهت صدور قرار تأمین کیفری، قرار تأمین کیفری صادر ننموده است و نیاز بوده است که تحقیقات بیشتری جهت احراز واقع صورت گیرد. با توجه به اینکه قاضی شعبه بعد از انجام تحقیقات، مجدداً متهم را جهت اخذ دفاعیات احضار نموده است؛ بدین معنی است که ادله جدیدی حاصل شده بوده است و لذا لازم است که ادله جدید مجدداً به متهم تفهیم گردد تا بتواند از خود دفاع نماید. لذا استدلال قاضی کشیک صحیح نبوده است و حال که قاضی کشیک فقط قرار تأمین کیفری صادر نموده است با توجه به عدم رعایت مقررات شکلی، اعتبار ندارد و لازم است متهم مجدداً احضار و تفهیم اتهام و سپس قرار تأمین کیفری صادر نمود.
نظر اقلیت
با توجه به اینکه قاضی شعبه سابقاً تفهیم اتهام نموده و دفاعیات متهم اخذ شده است؛ لذا نیازی نیست که در وقت کشیک مجدداً دفاعیات وی اخذ گردد و باتوجه به اینکه در خصوص متهم قرار تأمین کیفری اخذ نشده است، لازم است قرار تأمین کیفری صادر شود و اقدامات قاضی کشیک صحیح بوده است.
مستندات قانونی
ماده 195 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 | ماده 217 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392