صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
آیا پرداخت خسارت احتمالی موضوع ماده 108 قانون آیین دادرسی مدنی که در اجرای صدور قرار تأمین خواسته توسط دادگاه از خواهان اخذ شده است، قبل از صدور حکم قطعی مبنی بر بی حقی وی مجاز است؟
نظر هیئت عالی
اصولاً در قرار تأمین خواسته ممکن است خسارتی به طرف مقابل وارد شود، خواهان درخواسـت تـأمین بایـد خسـارت احتمـالی را مطابق نظر دادگاه نقداً به صندوق دادگستری بپردازد. مادام که دعوا منتهی به حکـم قطعـی نشود استرداد سپرده امکان ندارد. در ماده 118 قانون آیین دادرسی مدنی بـه ایـن موضـوع اشاره شده است. «در صورتی که موجب تأمین مرتفع شود دادگاه قرار رفـع منـع تـأمین را خواهد داد. در صورت صدور حکم قطعی علیه خواهان یـا اسـترداد دعـوا یـا دادخواسـت تأمین خود به خود مرتفع میشود» بدیهی است برحسب مقررات ماده 120 همان قانون در صورتی که رأی قطعی بر بیحقی خواهان صادر شود، خوانده حق دارد ظـرف بیسـت روز از تاریخ ابلاغ حکم قطعی خسارتی را که در نتیجه قـرار تـأمین خواسـته بـه او وارد شـده مطالبه کند. این تقاضا بدون رعایت تشریفات دادرسی و پرداخت هزینـه دادرسـی بـوده و دادگاه رأی مقتضی صادر میکند. در صورتی که ظـرف مـدت مقـرر خوانـده درخواسـت خسارت نکند سپرده به درخواست خواهان به وی مسترد میشود.
نظر اکثریت
براساس نص صریح ماده 120 قانون آیین دادرسی مدنی خسارت احتمالی که خواهان در اجرای صدور قرار تأمین خواسته به صندوق دادگستری تودیع می کند باید تا صدور حکم قطعی مبنی بر بی حقی وی کما کان تودیع بوده و پرداخت آن تا قبل از صدور حکم قطعی بر وی براساس نص صریح ماده مرقوم مجاز نیست چرا که فلسفه خسارت احتمالی جبران ضرر و زیانی است که ممکن است به خوانده دعوا وارد شود و تا حکم به بی حقی یا بطلان دعوای خواهان صادر نشود امکان پذیر نیست.
نظر اقلیت
خسارت احتمالی را که خواهان جهت صدور قرار تأمین خواسته به صندوق دادگستری تودیع کرده می توان تا قبل از صدور حکم قطعی مبنی بر بی حقی وی به او مسترد کرد به شرطی که به خوانده ابلاغ شود ظرف مهلت معینی چنان چه که به وی خسارتی وارد شده مراتب را اعلام کند و نسبت به طرح دعوا اقدام نماید در غیر این صورت خسارت به خواهان مسترد می شود.
مبحث
مستندات قانونی
* قانون آیین دادرسی مدنی