صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
چنانچه موضوع تقصیر پزشکی سه نوبت در کمیسیونهای پزشکی قانونی مطرح شود، آیا باز مقام قضایی میتواند در مقام رسیدگی به اعتراض طرفین موضوع را به کمیسیون چهارم پزشکی قانونی ارجاع دهد؟
نظر هیئت عالی
طبق ماده 165 قانون آئین دادرسی کیفری مقام قضائی در صورت اعتراض به نظریه کارشناس تا دو بار دیگر میتواند موضوع را به کارشناس ارجاع نماید. نظریه اکثریت قضات محترم شهر شیراز که با این نظر هماهنگ است، تأیید میشود.
نظر اکثریت
همانطور که قانونگذار در ماده ۱۶۵ از قانون آیین دادرسی کیفری تشریح کرده پس از اینکه موضوع توسط کارشناس اولیه مورد بررسی قرار گرفت و این نظریه مورد اعتراض قرار گرفت و با اوضاع و احوال محقق و معلوم قضیه نیز منطبق نباشد، مقام قضایی تنها تا دو بار دیگر میتواند از نظریه کارشناسان استفاده کند. بهعبارتدیگر در فرض سؤال موضوع ارجاع به کمیسیون چهارم منتفی و غیرقانونی میباشد؛ ضمن اینکه هدف قانونگذار از وضع این ماده جلوگیری از اطاله دادرسی به لحاظ ارجاعات متعدد و بدون ضرورت به نظریات کارشناسی بوده است. همچنین اینکه این ماده به هیچوجه برخلاف عدالت نبوده و موجبات تضییع حقوق هیچیک طرفین را فراهم نمیآورد؛ چراکه حتی اگر مقام قضایی از نظر کمیسیون سوم اقناع نگردید میتواند به کمیسیونهای قبل جهت اقناع وجدان مراجعه کرده و یا حتی چنانچه در خصوص موضوع، خود نیز به مسئله اشراف داشته باشد نظریات را تغییر و در هر حال آنچه موجبات حصول علم و اقناع وجدان را فراهم کرده و با اوضاع و احوال محقق و معلوم قضیه نیز منطبق باشد در رأی خود انشاء کند.
نظر اقلیت
در موضوعات کیفری، مهم، رسیدن به اقناع وجدان قضایی میباشد و در این صورت است که قاضی میتواند انشاء رای کند؛ لذا ماده ۱۶۵ هیچگونه محدودیتی را نمیتواند در باب ارجاع مکرر به هیئتهای کارشناسی و یا کمیسیونهای بعدی پزشکی قانونی برای قاضی ایجاد کند؛ لذا در فرض سوال پاسخ مثبت بوده و قاضی جهت جلوگیری از تضییع حقوق طرفین تا آنجایی که به اقناع وجدان برسد میتواند از نظرات کمیسیونهای بعدی استفاده کرده و موضوع را برای بررسی به آنان ارجاع کند.
کلمات کلیدی
مستندات قانونی
ماده 165 قانون آئین دادرسی کیفری مصوب 92