صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
چنانچه محکومعلیه پرداخت مهریه طی شرکت در قرعهکشی خودرو برنده شود؛ در عین حال طی سند عادی و دارای اصالت با شخص الف توافق نماید وجه خودرو را شخص الف پرداخت نماید و پس از فک رهن خودرو، محکومعلیه آن را به الف منتقل نماید. محکومعلیه سابقاً نسبت به صدور یک فقره چک در وجه شخص ب اقدام نموده است و شخص ب پس از اطلاع از برنده شدن محکومعلیه در قرعهکشی نسبت به برگشت زدن چک و متعاقبا درخواست صدور اجرائیه اقدام مینماید. محکوم علیه مجددا با شخص ب طی سند عادی با اصالت توافق مینماید خودرو متعلق به شخص ب باشد و او نیز نسبت به پرونده صدور اجرائیه چک تقاضای خود را مسترد مینماید. در این حین محکومله مهریه خودرو را جهت وصول دین به اجرای احکام معرفی و آن را توقیف مینماید. وضعیت توافق محکومعلیه با الف و ب چگونه است؟ آیا اقدام ایشان معامله به قصد فرار از دین تلقی میگردد؟ بر فرض اصالت اسناد عادی توافق و اطلاع منتقلالیهم از مدیون بودن محکومعلیه تکلیف تعلق مالکیت خودرو چه میباشد؟
نظر هیئت عالی
صرف برنده شدن در قرعهکشی خودرو به معنای مالکیت بر آن نبوده اقدام محکومعلیه در توافق با "ب "به منزله انتقال مال غیر نسبت به الف میباشد با توجه به اینکه خودرو اساساً متعلق به وی نبوده لذا معامله به قصد فرار از دین محقق نگردیده است.
نظر اکثریت
با توجه به اینکه فیالحال سند خودرو و پلاک به نام محکومعلیه میباشد؛ لذا اجرای احکام در توقیف و مزایده خودرو با مانعی مواجه نیست. هریک از الف و ب چنانچه ادعایی دارند میبایست در قالب اعتراض ثالث اجرایی طرح دعوا نمایند. در این صورت به نظر میرسد توافق متعاقب محکومعلیه با شخص ب به منزله تایید مالکیت خود نسبت به خودرو بوده است و شخص الف صرفا پرداخت کننده وجه بوده حقوقدانان این دست از معاملات را معاملات غیر قابل استناد نام مینهند که معامله فیمابین طرفین معتبر بوده لکن در مقابل ثالث قابلیت استناد ندارد، در صورت ادعای شخص الف بر مالکیت خودرو و اقدام به عنوان معترض ثالث و اصالت سند عادی و پرداختها چه بسا عمل محکومعلیه بر توافق با شخص ب انتقال مال غیر تلقی گردد. در خصوص معامله به قصد فرار از دین محکومعلیه قطعا نسبت به محکومعلیه مصداق دارد لکن در مورد شخص ب با توجه به اینکه منشا دین وی چک بوده و مربوط به قبل از برنده شدن در قرعهکشی میباشد؛ لذا سوء نیتی برای وی محرز نمیباشد و به عنوان یکی از طلبکاران اقدام به برگشت زدن چک و توافق با محکومعلیه نموده است.
نظر اقلیت
صرف برنده شدن در قرعهکشی خودرو به معنای مالکیت بر آن نبوده و امتیاز آن را برنده شده است. خودرو متعلق به کسی است که وجه آن را پرداخت نموده و در این فرض سند عادی هم دارد. اقدام محکومعلیه در توافق با ب به منزله بزه انتقال مال غیر نسبت به الف میباشد و با توجه به اینکه اساساً خودرو متعلق به وی نبوده؛ لذا معامله به قصد فرار از دین محقق نگردیده است.
مستندات قانونی
ماده 21 قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی | ماده 56 قانون اجرای احکام مدنی