صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
در موارد متعددی مشاهده میشود شاکی در کنار عنوان تخریب از تصرف عدوانی نیز شکایت میکند یا بدون اشاره به عنوان تصرف عدوانی در شرح شکایت خود چنین اظهار میدارد که مشتکیعنه در ملک وی رفتاری از قبیل شخم زنی به منظور کاشت محصولات کشاورزی، گود برداری به منظور ساخت استخر و یا تسطیح زمین و هموار کردن آن به منظور تصرف در آن نموده است. حال سئوال این است که با توجه به اینکه تعیین عنوان کیفری با مقام قضایی است که با شرح شکایت آن را مشخص میکند و از طرفی دیگر نتیجهی شکایت شاکی به جرم تصرف عدوانی مرتبط خواهد شد، در چنین مواردی تخریب، جرم مستقلی تلقی میشود یا اقدام مرتکب (با مثالهای ذکر شده در فوق) مقدمه یا وسیلهای برای بزه تصرف عدوانی محسوب میشود؟ در صورتی که این اقدام تخریب محسوب نشود لازم است برای بزه تخریب قرار منع تعقیب صادر شده و پرونده در راستای ماده 340 قانون آیین دادرسی کیفری به دادگاه ارسال شود یا بدون نیاز به قرار منع تعقیب در قالب دستور چنین تصمیمی باید اتخاذ گردد؟
نظر هیئت عالی
اقدامات مشتکیعنه از قبیل شخم زدن، کرت بندی، خاک برداری برای احداث استخر عنصر مادی جرم تصرف عدوانی است و رفتار جداگانهای محسوب نمیشود تا عنوان تخریب بر آن بار گردد و رفتار او را ارتکاب جرائم متعدد تصرف عدوانی و تخریب تلقی نمائیم نتیجتاً نظریه اکثریت قضات شهرستان مرند مورد تایید است.
نظر اکثریت
تصرف عدوانی موضوع ماده 690 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات ) 1375 جرم مستمر و تخریب کیفری جرم آنی محسوب میگردد و برابر قواعد کیفری احراز هر سه عنصر قانونی، مادی و معنوی جهت صدور حکم بر محکومیت لازم و ضروری است در همین راستا و در مواردی که شاکی با طرح هر دو عنوان (تصرف عدوانی و تخریب) با توضیح به شخم زدن، دیوارکشی، ساخت استخر، زراعت و... مبادرت به ارائه شکایت مینماید. با لحاظ استمرار و بقا در تصرف عدوانی و همچنین با عنایت به اینکه نتیجه حاصل از رفتار ارتکابی منطبق با تصرف عدوانی است فلذا صرفاً همین عنوان قابل تفهیم بوده و حکم صحیح نیز دایر بر محکومیت به تصرف عدوانی است.
نظر اقلیت
تصرفی که مقدمه آن با تخریب بوده همانند شخم زنی، دیوار کشی، گذاشتن فنس، زراعت دو عنوان و رفتار مجرمانه مستقل است و میبایست به صورت مجزا مورد حکم قرار گیرد (با لحاظ تعدد) فلذا به صرف اینکه توصیف رفتار با مقام قضایی است و نتیجه منطبق با تصرف عدوانی است نمیتوان تخریب کیفری را بدون تصمیم مختومه نمود.
کلمات کلیدی
مستندات قانونی
ماده 690 قانون تعزیرات 1375