صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
چنانچه طرفین با رؤیت نمونه ارائه شده از سوی بایع عقد را واقع سازند، لکن اوصافی که برای مبیع در قرارداد آمده است با آنچه به عنوان نمونه معیار قرار گرفته مطابقت نداشته باشد، ملاک جهت تعیین اوصاف مبیع، تطابق آن با نمونه ابرازی است یا اوصافی که در قرارداد قید شده؟
نظر هیئت عالی
در فرض سؤال؛ ابتدا نمونه ارسال شده با اوصاف مندرج در قرارداد متعاملین که تجلی اراده واقعی آنان است، تطبیق داده میشود و در مواردی با توجه به نظر عرف و اوضاع و احوال حاکم بر انعقاد قرارداد و رؤیت نمونه ارائه شده برای معامله که مؤثر در تحقق معامله مبتنی بر قصد و رضای طرفین بوده، اوصاف مبیع مشخص میگردد.
نظر اکثریت
موضوع را میتوان با توجه به اوضاع و احوال ویژه هر دعوی مشخص کرد، لذا باید برای تعیین مصداق مبیع ابتدا قرارداد را ملاک عمل قرار دهد تا خواسته واقعی مشترک طرفین را مشخص کند، گاهی نیز مشتری بر مبنای نمونه ابرازی مشروط بر اینکه مبیع چنین شرایطی را داشته باشد، اقدام به انعقاد و عقد نموده است، لذا دادرس با در نظر گرفتن عرف، تخصص و میزان آگاهی دو طرف، مصداق را تعیین مینماید.
نظر اقلیت
چنانچه در قرارداد نمونه ارائه شده باشد؛ این عمل دلیل بر انصراف از خرید کالایی که در قرارداد آمده نخواهد بود و ناقض اوصاف مفید در قرارداد نیست، لذا جهت تعیین مصداق مبیع، مصداق تعیین شده میبایست طراحی اوصاف مفید در قرارداد باشد؛ چراکه ممکن است نمونه ابرازی به اشتباه معرفی شده باشد و در تعیین مصداق ملاک نوع اعلاء نمیباشد، لکن نوع معیوب نیز نباید قلمداد شود و تعیین نمونه با نظر کارشناس یا عرف بلد صورت میگیرد.
کلمات کلیدی
مستندات قانونی
ماده 216 قانون آئین دادرسی مدنی | ماده 279 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی | ماده 342 قانون آیین دادرسی مدنی | ماده 354 قانون آیین دادرسی مدنی | ماده 410 قانون مدنی