صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
آیا قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب ۱۳۹۹ در خصوص احکام غیابی کیفری قابلیت اعمال دارد؟
نظر هیئت عالی
بند ب ماده 10 قانون مجازات اسلامی، ناظر به آرای قطعی و لازمالاجراست و نسبت به آرای غیابی که فاقد وصف قطعیت است اعمال نمیشود. بدیهی است در صورت واخواهی محکومعلیه چنانچه نظر دادگاه بر رد واخواهی باشد مکلف است قانون کاهش مجازات حبس تعزیری سال 99 را اعمال نماید.
نظر اکثریت
نظر به اینکه ماده ۱۰ قانون مجازات اسلامی صراحتاً بیان داشته است: هرگاه به موجب قانون سابق حکم قطعی لازم الاجراء صادر شده باشد، قانون لاحق که نسبت به قانون سابق خفیفتر باشد اعمال خواهد شد و حکم کیفری غیابی برابر قانون آیین دادرسی کیفری درهرحال قابل واخواهی از سوی محکومعلیه غیابی است؛ لذا وصف قطعیت موضوع ماده مرقوم را دارا نیست و فعلاً قابلیت اعمال ندارد، بدیهی است با حضور محکومعلیه غیابی چنانچه واخواهی شود و نظر دادگاه به تائید رأی غیابی باشد، در آن هنگام قانون کاهش مجازات حبس تعزیری را اعمال میکند و چنانچه محکومعلیه رأی را پذیرفت و اعتراض نداشت در همان هنگام قانون موردبحث اعمال خواهد شد.
نظر اقلیت
نظر به اینکه قوانین مساعد به حال متهم بایستی بلافاصله به مرحلهی اجرا درآید و نیز این نکته که درصورت دستور اجرای رأی غیابی توسط واحد اجرای احکام، مجازاتی به مرحله اجرا درمیآید که وجاهت قانونی خود را از دست داده است، (به عنوان مثال مجازات جرم تخریبی که به موجب قانون موردبحث به جزای نقدی مبدل شده است، حسب دستور اجرا و در آن مقام، محکومعلیه بازداشت میگردد، درحالیکه اساساً مجازات حبس مزبور دیگر در حیطهی قوانین جزایی موضوعیت نداشته و مجازات قانونی آن صرفاً جزای نقدی است)، لذا بایستی بلافاصله قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب 1399 در مورد احکام غیابی اعمال و در انتهای رأی به قابلیت واخواهی آن تصریح نمود.
مستندات قانونی
ماده 10 قانون مجازات اسلامی | ماده 1 قانون کاهش مجازات حبس تعزیری