صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
موجر علیه مستأجر دادخواستی به خواسته مطالبه اجور معوقه و خسارات به عین مستأجره را مطرح کرده است. هم¬زمان علیه ضامن مستأجر نیز، دادخواست مطالبه وجه چکی که بابت ضمانت از مستأجر داده شده است را طرح کرده است. آیا موجر هم¬زمان میتواند به خاطر یک موضوع علیه دو نفر اقامه دعوا کند؟
نظر هیئت عالی
چنانچه ثابت شود موضوع ضمانت به موجب چک، همان بدهی مستأجر راجع به امور معوقه و یا خسارات به عین مستأجره بوده است؛ با توجه به ماده 696 قانون مدنی که در ضمانت¬های مدنی نقل ذمّه به ذمّه وجود دارد، موجر می¬توانسته به مستأجر رجوع کند و در صورت عدم وصول، به ضامن مراجعه کرده و مطالبه موضوع ضمانت را هر چند در قالب مطالبه وجه چک، مطرح کند. بنابراین، طرح دعوای هم¬زمان صحیح و قانونی نبوده و نمی¬توان علیه ضامن و مضمونٌ¬عنه در ضمانت مدنی دعوای مشترک مطرح کرد. لیکن در صورتیکه موضوع ضمانت، امر دیگری مثل تخلیه باشد، طرح ادعا بابت هر دو موضوع که امور جداگانه و متمایزی هستند بلامانع بوده است. به این ترتیب، نظر اتفاقی در نشست قضایی طبس تأیید می¬شود.
نظر اتفاقی
در اینجا باید قائل به تفکیک شد. اگر صادرکنندۀ چک پذیرفته باشد که در صورت عدم پرداخت اجاره¬بها، نامبرده پرداخت اجارهبها را بر عهده خواهد گرفت (چک بابت اجور معوقه) طبق قواعد عمومی عقد ضمان، ذمّه مستأجر بری و ذمّه ضامن مشغول خواهد بود و موجر در صورت مراجعه به مستأجر و عدم پرداخت اجور معوقه از سوی وی می¬تواند علیه ضامن دادخواست بدهد و اگر با بررسی محتویات پرونده مشخص شود که عقد ضمان واقع نشده است و چک مثلاً بابت تخلیه بوده است، موجر فقط می¬تواند علیه مستأجر اقامه دعوا کند.