صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
چنانچه شخصی معامله فضولی انجام دهد به عبارت دیگری به نام و برای مالک، مال دیگـری را به فروش رسانـد، آیا مرتکب جرم شده است؟
نظر هیئت عالی
نشست قضایی (2) جزایی: نظر اکثریت موجه و مستدل است زیرا کسی که مال غیر را برای صاحب مال میفروشد و سوءنیتی برای تصاحب آن مال یا ثمن معامله ندارد نمیتوان مشمول عناوین کیفری قرار داد. معامله مذکور فقط تابع مقررات مربوط به معامله فضولی است.
نظر اکثریت
هر چند فروش مال غیر از جمله موارد معاملات فضولی تلقی میشود ولی معامله فضولی برای مالک و به نام مالک جرم تلقی نمیشود چرا که اولاً: فروش مال غیر در حکم کلاهبرداری تلقی شده و کلاهبرداری به معنای توسل به وسایل متقلبانه و بردن مال دیگری میباشد این در حالی است که در معامله فضولی ثمن معامله تحویل مالک میگردد و فروشنده (فضول) ثمن معامله را تصاحب نمیکند. ثانیاً: تفسیر به نفع متهم حکم میکند که موارد جزایی را به مصادیقی تسری دهیم که نص قانون برای آنها وجود دارد.
نظر اقلیت
چون فروش مال غیر جزو معاملات فضولی محسوب میشود و اطلاق مواد قانون ما را بر این میدارد که آنها را یکسان تلقی کنیم بنابراین همانگونه که فروش مال غیر جرم تلقی میشود فروش مال برای خود مالک به دیگری نیز با توجه به عدم مالکیت فروشنده (معامله فضولی) جرم تلقی میشود.