صورت‌جلسه نشست قضائی

کد نشست:۱۴۰۵-۱۲۰۳۹
برگزار شده توسط:استان بوشهر/ شهر بندر کنگان
تاریخ برگزاری:۱۴۰۲/۰۳/۰۹
موضوع:وضعیت رابطه علیت در جنایات اشتباه پزشکی

پرسش

در صورتی که مجنی‌علیه به دلیل رفتار مجرمانه دیگری به بیمارستان انتقال داده شده باشد آیا کوتاهی و اشتباه پزشک در درمان یا تجویز دارو قاطع رابطه علیت بین رفتار متهم اول و جنایت حاصله (با فرض فوت مجنی علیه در بیمارستان) می‌باشد؟

نظر هیئت عالی

در خصوص موضوع در صورت مؤثر بودن چند عامل در وقوع قتل و اینکه فوت مجنی‌علیه منتسب به کدامیک بوده یا هر دو عامل در فرض سؤال تأثیر داشته باشند مقررات ماده 526 قانون مجازات اسلامی حاکم و تعیین کننده است نتیجتاً نظر اکثریت قضات شهر بندر کنگان با توجه به مراتب قابلیت تأیید دارد و باید فروض مختلف را مورد توجه و مبنای نظر قضایی قرار داد.

نظر اکثریت

خطای پزشکی در درمان دو حالت را ایجاد می‌کند: حالت اول آن است که جراحت اصلی به حالت سکون رسیده بوده و درمان اشتباه یک عامل مستقل در ایجاد مرگ تلقی می‌گردد به نحوی که مرگ حاصل از اقدام اشتباه پزشک با نحوه مرگی که در اثر رفتار مجرمانه متهم اصلی قابل تصور بود، متفاوت است که در این حالت اقدام پزشک قاطع رابطه علیت است و پزشک مسئول می‌باشد. تاکید ماده 495 قانون مجازات اسلامی بر "تقصیر پزشک در ایراد صدمه بدنی یا تلف" موید این نظر است. اما در حالت دوم درمان اشتباه پزشک صرفاً معالجه را با تأخیر مواجه کرده و درمان درست و به موقع را از بیمار دریغ نموده که در اثر رفتار مجرمانه اول و عدم دریافت درمان مناسب و به موقع شخص فوت نموده است؛ به نظر می‌رسد در این حالت اقدام پزشک قاطع رابطه علیت نخواهد بود و این عدم درمان مناسب به مثابه عدم ایجاد مانع در ایراد صدمة می‌باشد که تأثیری در رابطه علیت بین فعل وجودی متهم اصلی و نتیجه حاصله ندارد.

نظر اقلیت

هر نوع مداخله مؤثر عامل یا عوامل دیگر در انحراف رابطه علیت موجب رفع مسئولیت از متهم متقدم می‌گردد لذا اگر پزشک در تشخیص بیماری، درجه خطر و در فعل معالجه و درمان دچار خطای مؤثر در تسریع مرگ مجنی‌علیه گردد رابطه علیت را قطع نموده و خود مقصر است اما اگر خطای پزشکی در تسریع مرگ نقشی جزیی داشته باشد؛ این مقدار دخالت قاطع رابطه علیت نمی‌باشد زیرا ورود پزشک به امر درمان فعالیتی مجاز بود که خواه ناخواه مقداری ریسک و خطر را به همراه دارد.

مبحث

کلمات کلیدی

مستندات قانونی

ماده 495 قانون مجازات اسلامی

وضعیت رابطه علیت در جنایات اشتباه پزشکی | نشست قضایی | قضا