صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
اگر به شخصی که به پرداخت دیه محکوم گردیده دسترسی پیدا نشود و همچنین مالی نیز از وی کشف نگردد تکلیف پرداخت دیه چیست؟
نظر هیئت عالی
در این صورت بیت المال مسئول پرداخت دیه خواهد بود در تفاوتی با موارد فرار یا مرگ مرتکب ندارد و چه اینکه فرار یا مرگ مرتکب که در ماده 435 قانون مجازات اسلامی ذکر شده است دو مصداق از مصادیقی هستند که به مرتکب دستیابی حاصل نمی شود نه این که موضوعیت داشته باشد و شامل مورد عدم شناسایی مرتکب نشود. چه این که مشخص است هدف مقنن در این ماده این است اگر به هر علتی در جنایت عمدی به جانی دسترسی حاصل نشد دیه مجنی علیه هدر نمی رود و بیت المال مسئول پرداخت آن است. نظر مشورتی شماره 7/5882 مورخ 29/4/1389 و 2763/7 مورخ 30/4/1386 اداره حقوقی عمومیت این ماده را در غیر قتل و جراحت نیز شامل دانسته است.
نظر اتفاقی
بنا به ماده 102 آیین نامه اجرای حدود ، سلب حیات و... در تمام مواردی که به موجب حکم دادگاه پرداخت دیه بر عهده مرتکب است، در صورت فوت و یا فرار مرتکب و عدم دسترسی به وی، مطابق قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی مصوب 1394 دیه از اموال مرتکب استیفا میشود و در صورت عدم کفایت یا فقدان اموال، پرونده برای صدور حکم به پرداخت دیه حسب مورد از بیت المال یا عاقله به دادگاه ارسال میشود.
مستندات قانونی
ماده 102 آییننامه نحوه اجرای احکام حدود، سلب حیات، قطع عضو، قصاص نفس و عضو و جرح، دیات، شلاق، تبعی.