صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
در خصوص جرایمی که در صلاحیت بازپرس بوده و در وقت کشیک دادیار رخ میدهد؛ وظیفه دادیار در وقت کشیک چیست؟ اگر جرایم در صلاحیت دادگاه بوده و در وقت کشیک رخ دهد، تکلیف بازپرس یا دادیار چیست؟
نظر هیئت عالی
در جرائم مستوجب مجازاتهای مقرر در ماده 302 قانون آیین دادرسی کیفری 1392 با اصلاحات و الحاقات بعدی، در صورت عدم حضور بازپرس یا معذور بودن وی از انجام وظیفه و عدم دسترسی به بازپرس دیگر، چه در اوقات اداری و یا در اوقات کشیک، باید مطابق تبصره ماده 92 قانون صدرالذکر اقدام گردد ولکن این امر مانع اعمال مقررات ماده 77 قانون آیین دادرسی کیفری 1392 و اصلاحات و الحاقات بعدی توسط دادستان (و یا با رعایت ماده 88 توسط دادیار کشیک) در جرائم مشهود موضوع بندهای الف، ب، پ و ت ماده 302 قانون مزبور نمیباشد و اعمال مقررات ماده 77 نیز صرفاً ناظر به اوقات کشیک نبوده و در اوقات اداری نیز در صورت وجود شرایط اعلام شده در ماده، قابلیت اعمال را دارد و دادستان (و یا دادیار) تنها در جرائم فوقالذکر تا پیش از حضور و مداخله بازپرس (و یا دادرس جانشین بازپرس) باید اقدامات لازم را برای حفظ آثار و علائم، جمعآوری ادله وقوع جرم و جلوگیری از فرار و مخفی شدن متهم، معمول دارند.
نظر اکثریت
در جرایم مستوجب مجازاتهای مقرر در ماده 302 قانون آیین دادرسی کیفری، در صورت عدم حضور بازپرس یا معذور بودن وی از انجام وظیفه و عدم دسترسی به بازپرس دیگر، باید مطابق تبصره ماده 92 قانون مذکور اقدام نمود و این امر مانع اعمال مقررات ماده 77 قانون یادشده توسط دادستان و یا با رعایت ماده 88 همان قانون توسط دادیار کشیک در جرایم مشهود موضوع بندهای الف، ب، پ و ت ماده 302 قانون مارالذکر نبوده و دادستان یا دادیار تنها در این جرایم تا پیش از حضور و مداخله بازپرس و یا دادرس جانشین بازپرس باید اقدامات لازم برای حفظ آثار و علائم و جمع آوری ادله وقوع جرم و جلوگیری از فرار و مخفی شدن متهم، معمول دارند. اقدامات مذکور صرفاً تا زمان حضور بازپرس یا دادرس، ادامه مییابد که این امر مستلزم تفهیم اتهام و صدور قرار تامین کیفری نیست اما درصورتیکه متهم تحت نظر بوده و مهلت قانونی 24 ساعت پایان یافته باشد و اقدامات لازم برای حضور بازپرس یا دادرس جانشین وی نیز به نتیجه نرسیده باشد، تفهیم اتهام و صدور قرار تامین کیفری، بلامانع است. در جرایم درجه 7 و 8 نیز به شرح مذکور بلامانع بوده اما در خصوص جرایم اطفال و جرایم سیاسی و مطبوعاتی و منافی عفت، دادیار کشیک هیچ وظیفهای نداشته و مقررات اعمال ماده 77 قانون آیین دادرسی کیفری منتفی میباشد.
نظر اقلیت
در فرض سوال دادیار به هیچ عنوان حق مداخله نداشته و میبایست مطابق دستورالعمل فوریتهای قضایی و نحوه عملکرد واحد کشیک عمل شود.
مستندات قانونی
تبصره ماده 92 آیین دادرسی کیفری | ماده 77 قانون آئین دادرسی کیفری | ماده 88 قانون آیین دادرسی کیفری | ماده 89 قانون آیین دادرسی کیفری | ماده 92 قانون آئین دادرسی کیفری