صورتجلسه نشست قضائی
پرسش
با توجه به اینکه در ماده 11 و تبصره ماده 11 قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب 1399 جرایم سرقت کمتر از دویست میلیون ریال و شروع معاونت آن جرایم قابل گذشت اعلام و مجازات قانونی جرایم قابل گذشت به نصف تقلیل یافته است در فرضی که فردی مرتکب سرقت تعزیری مشمول ماده 656 قانون تعزیرات شود با توجه به اینکه حداکثر مجازات قانونی آن از سه سال به یک و نیم سال تقلیل مییابد مجازات اصلی سرقت از درجه پنج به درجه شش تقلیل مییابد بنابراین مجازات معاونت آن نیز از درجه 6 به درجه 7 کاهش پیدا میکند حال با توجه به اینکه در ماده و تبصره فوق به طور کلی مجازات قانونی بزههای موصوف از جمله شروع و معاونت آن نصف شده است آیا قاضی در مقام صدور حکم میبایست مجازات درجه 7 معاونت حدود در سرقت ماده 656 را نیز مجدداً به نصف کاهش دهد و به مجازات درجه 8 الزاماً رای صادر نماید؟
نظر هیئت عالی
نظر به این که مجازات معاون تابعی از مجازات مباشر میباشد نتیجتاً با توجه به قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب سال 99 سرقتی که قابل گذشت میباشد مجازات آن نصف میگردد پس از نصف شدن آن این تنصیف در حق معاون نیز موثر است و مجازات معاون یک یا دو درجه از مجازات مباشر کمتر خواهد بود نتیجتاً بر صحت نظر اکثریت اعلام عقیده میگردد.
نظر اکثریت
منظور ماده 11 و تبصره آن ماده از قانون کاهش مجازات حبس در مورد معاونت در جرم اعلام قابل گذشت بودن جرایم معاونت در جرایم ماده 11 است و با توجه به اینکه معاونت در جرم در قانون مجازات اسلامی فاقد مجازات صریح و مقرر قانونی است و طبق ماده 126 و127 قانون مجازات اسلامی مجازات معاون در جرایم تعزیری یک تا دو درجه پایینتر از مجازات مباشر بزه اصلی است و در واقع مجازات معاون بستگی به میزان مجازات مباشر جرم دارد و تبصره یک ماده 127 قانون مجازات اسلامی که اشعار میدارد: «در مورد بند ت (جرایم تعزیری) مجازات معاون از نوع مجازات قانونی جرم ارتکابی است». بیانگر این است که در حدود قانون نیز مجازات معاون جرم تعزیری مجازات مقرر قانونی نیست زیرا قانون میگوید مجازات معاون جرم تعزیری از نوع مجازات قانونی جرم ارتکابی است. پس با توجه به اینکه معاونت مکرر سرقت درجه 6، مجازات درجه 7 است لزومی به نصف کردن مجازات درجه 7 برای معاون جرم وجود ندارد.
نظر اقلیت
با توجه به نص تبصره ماده 11 کاهش مجازات حبس تعزیری و تصریح آن به نصف شدن کلیه مجازاتهای بزههای اصلی و معاونت مصرح در ماده 11 در صورتی که دارای درجه 4 تا 8 باشند و با توجه به لزوم مشخص بودن مجازات هر جرم در قانون به استناد اصل قانونی بودن جرایم و مجازاتها و اینکه مجازاتهای تصریح شده در بند ت ماده 127 قانون مجازات اسلامی برای معاونت در جرایم تعزیری مجازات قانونی معاونت در جرم است. و نیز با توجه به اصل تفسیر قوانین جزایی به نفع متهم علاوه بر اینکه به لحاظ کاهش درجه سرقت مشمول ماده 656 قانون تعزیرات از درجه پنج به درجه شش، مجازات معاون یک بار به صورت خود به خود کاهش پیدا کرده و به مجازات درجه 7 تنزل پیدا میکند خود مجازات درجه 7 نیز میبایست در اجرای تبصره ماده 11 به نصف کاهش یافته و به درجه 8 تقلیل یابد و این مجازات قانونی معاونت در سرقت مشمول ماده 656 قانون تعزیرات درحال حاضر است.
کلمات کلیدی
مستندات قانونی
تبصره آن | ماده 126 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 | ماده 127 قانون مجازات اسلامی